Ασυνήθιστη δραστηριότητα στην Μεγάλη Κόκκινη Κηλίδα (ΜΚΚ) του Δία

Mεγάλο ενδιαφέρον παρατηρείται το τελευταίο διάστημα μιας και αλληλεπιδρώντα ρεύματα και στρόβιλοι γύρω από την ΜΚΚ προκαλούν διάχυση του κοκκινωπού υλικού προκαλώντας παραμόρφωση στο συνήθως οβάλ σχήμα της ΜΚΚ.
Σπάνιο φαινόμενο έως το 2017 οπότε και σταδιακά άρχισε να αναπτύσσεται (Εικόνα 1) με κορύφωση στις τελευταίες μέρες. Παρόμοια φαινόμενα διάχυσης υλικού από την ΜΚΚ έχουν παρατηρηθεί στο παρελθόν αλλά ποτέ τόσο έντονα [1]. Όλα αυτά πιθανώς να σχετίζονται με την διαρκώς συρρικνούμενη ΜΚΚ, που ίσως οδηγήσουν και στην διάλυση της;

Εικόνα  1. Το εξώφυλλο του περιοδικού “Gemini Focus” όπου παρουσιάστηκαν οι παρατηρήσεις απο το τηλεσκόπιο Gemini στο υπέρυθρο φάσμα τον Ιούνιο του 2017 με αντίστοιχες αλλα ηπιότερες καταγραφές του φαινομένου (Image credit: Gemini Observatory/AURA/NSF/JPL-Caltech/NASA)

Την εξέλιξη του φαινομένου τον Απρίλιο και Μάιο του 2019 μπορείτε να δείτε στο εξαιρετικό animation από τον ερασιτέχνη Αστρονόμο Marco Vedovato στο [2]

Εικόνα 1. Ο Δίας στις 22 Μαΐου με εμφανή την παραμόρφωση της ΜΚΚ και την διαταραχή στην γύρω περιοχή . Παρατηρήσεις από τον ερασιτέχνη Αστρονόμο Anthony Wesley (Αυστραλία)
Εικόνα 2. Ο Δίας στις 22 Μαΐου με εμφανή την παραμόρφωση της ΜΚΚ και την διαταραχή στην γύρω περιοχή . Παρατηρήσεις από τον ερασιτέχνη Αστρονόμο Anthony Wesley (Αυστραλία)

H Δραστηριότητα στην περιοχή της ΜΚΚ με την σχετική σήμανση και ορολογία των φαινομένων και ρευμάτων από τον ερασιτέχνη Αστρονόμο Clyde Foster (Ν.Αφρική)
Εικόνα 3. H Δραστηριότητα στην περιοχή της ΜΚΚ με την σχετική σήμανση και ορολογία των φαινομένων και ρευμάτων από τον ερασιτέχνη Αστρονόμο Clyde Foster (Ν.Αφρική)

Υπάρχουν δύο υποθέσεις α) κατα τον Agustin Sanchez Lavega το υλικό καταλήγει στην ΜΚΚ (Εικόνα 4) και β) κατα τον John Rogers προέρχεται απο την ΜΚΚ (Εικόνα 5)

Εικόνα 4. Ρεύματα και ροή υλικού στην MKK κατα τον A.Lavega [3]

Εικόνα 5. Ρεύματα και ροή υλικού στην MKK κατα τον J.Rogers [3]

Οι ερασιτέχνες Αστρονόμοι ανά τον κόσμο καλούνται να συνεισφέρουν σε παρατηρήσεις με έμφαση στις παρατηρήσεις με κόκκινο και μπλε φίλτρο και φίλτρο μεθανίου (889nm) [4]

Εικόνα 6. Καταγραφή της MKK με διαφορετικά φίλτρα από τον Andy Casely (Αυστραλία)

Οι παρατηρήσεις από την Ελλάδα και Κύπρο είναι εξαιρετικά δύσκολες λόγω του χαμηλού ύψους του πλανήτη αλλά και των συνεχιζόμενων κακών καιρικών συνθηκών ασυνήθιστων για την εποχή. Κάθε προσπάθεια όμως ακόμα και χαμηλής ανάλυσης μπορεί να αποβεί ιδιαίτερα χρήσιμη.

Καταγραφή της εξέλιξης του φαινομένου από τον Αγάπιο Ηλία (Κύπρος)
Εικόνα 7. Καταγραφή της εξέλιξης του φαινομένου από τον Αγάπιο Ηλία (Κύπρος)

Για οποιαδήποτε πληροφορία ή παρατηρησιακή βοήθεια μπορείτε να επικοινωνήσετε με τον γράφοντα στο astromanos2002@yahoo.gr

[1] https://britastro.org/node/18161

[2] http://pianeti.uai.it/images/J_Map_L2_2019_GIF.gif

[3] http://alpo-j.asahikawa-med.ac.jp/Latest/Jupiter.htm

[4] http://pvol2.ehu.eus/pvol2/