Skip directly to content

Τα είδη των μεταβλητών άστρων

 

Υπάρχουν διάφοροι λόγοι γιατί τα μεταβλητά αστέρια αλλάζουν σε φωτεινότητα. Τα παλλόμενα μεταβλητά, π.χ., διογκώνονται και συρρικνώνονται λόγω διαφόρων εσωτερικών δυνάμεων. Ενώ σε ένα εκλειπτικό διπλό αστέρι θα μειώνεται η φωτεινότητά του όταν σκιάζεται από τον συνοδό αστέρα, που κόβει τη διάδοση του φωτός στην ευθεία παρατηρητής-άστρο, και και θα αυξάνεται η φωτεινότητά του όταν πλέον απομακρυνθεί απ'αυτήν. Οι διαφορετικές αιτίες μεταβλητότητας των αστέρων μας οδηγούν στη ταξινόμηση τους σε διάφορες κατηγορίες. Οι μεταβλητοί αστέρες πιο γενικά είναι ταξινομημένοι σε φυσικούς μεταβλητούς, όπου η μεταβλητότητα προκαλείται από φυσικές αλλαγές όπως ο παλμός ή η έκρηξη στον αστέρα ή στο αστρικό σύστημα (παλλόμενοι μεταβλητοί και κατακλυσμικοί μεταβλητοί), ή εκλειπτικούς μεταβλητούς, όπου η μεταβλητότητα προκαλείται από την έκλειψη ενός αστεριού από άλλο ή από τα αποτελέσματα της αστρικής περιστροφής.Μια καλύτερη εικόνα εικόνα για τους τύπους των μεταβλητών και τις υποκατηγορίες τους βλέπουμε στην παρακάτω λίστα:

  1. Παλλόμενοι μεταβλητοί
    1. κηφείδες
    2. τύπου RR Λύρας
    3. τύπου RV Ταύρου
    4. μακράς περιόδου (Mira)
    5. ημικανονικοί (semiregular)
  2. Κατακλυσμικοί μεταβλητοί
    1. υπερκαινοφανείς (supernova)
    2. καινοφανείς (nova)
    3. επαναλαμβανόμενοι καινοφανείς
    4. καινοφανείς νάνοι (dwarf nova)
      1. τύπου U Διδύμων
      2. τύπου Z Καμηλοπάρδαλης
      3. τύπου SU Μεγάλης Άρκτου
    5. συμβιοτικοί
    6. τύπου R Βορείου Στεφάνου
  3. Εκλειπτικοί διπλοί αστέρες
  4. Περιστρεφόμενοι αστέρες
  5. Μεταβλητοί τύπου UV Κήτους (Flare stars)
  6. Ανώμαλοι μεταβλητοί

Το σύστημα ονομασίας που ακολουθείται για τα μεταβλητά χρησιμοποιεί το λατινικό αλφάβητο ξεκινώντας από το γράμμα R για το πρώτο μεταβλητό που έχει ανακαλυφθεί στον κάθε αστερισμό ακολουθούμενο από τη συντομογραφία του αστερισμού π.χ. R CRB (Corona Borealis).Το δεύτερο ονομάζεται S το τρίτο T κ.τ.λ. μέχρι το Z(R,S,T,U,V,W,X,Y,Z) .Μετά συνεχίζουμε με το RR,RS ως το RZ μετά SS(όχι SR) μέχρι το SZ κ.οκ. μέχρι το ZZ.Μετά το σύστημα ξαναρχίζει από το AA-AZ,BB(όχι BA) κ.τ.λ. μέχρι το QZ.Το γράμμα J παραλείπεται για να αποφευχθεί τυχόν συσχέτιση με το I. Με αυτό τον τρόπο μπορούμε να ονοματίσουμε 334 μεταβλητά ανά αστερισμό. Όταν ανακαλύπτεται ένα νέο μεταβλητό τότε συνεχίζουμε με το V(VARIABLE)335...,V336.... Φυσικά για μεταβλητά αστέρια με γνωστότερα ονόματα το όνομά τους δεν αλλάζει όπως ο πολικός αστέρας,το δ Κηφέα κ.α.