Παρουσίαση στο 8ο ΠΣΕΑ για συνεργασίες Επαγγελματιών-Ερασιτεχνών στην παρατήρηση των αέριων γιγάντων

Η εργασία αυτή παρουσιάστηκε στο 8ο Πανελλήνιο Συνέδριο Ερασιτεχνικής Αστρονομίας στη Θάσο (11 – 13 Οκτωβρίου 2013).

Η ανάγκη συνεργασίας Επαγγελματιών-Ερασιτεχνών στην παρατήρηση των αέριων γιγάντων

Eμμανουήλ Kαρδάσης, Γρηγόρης Μαραβέλιας, Απόστολος Χρήστου, Padma Yanamandra-Fisher, Glenn Orton, John H. Rogers, Michel Jacquesson, Marc Delcroix

Περίληψη
Η παρατήρηση των αέριων πλανητών είναι υψηλού επιστημονικού ενδιαφέροντος. Παρά το γεγονός ότι υπήρξαν στόχοι των διαφόρων διαστημικών αποστολών, η ανάγκη για συνεχείς επίγειες παρατηρήσεις παραμένει. Οι ατμόσφαιρες τους παρουσιάζουν μια ιδιαίτερα δυναμική και ταχέως εξελισσόμενη συμπεριφορά όπου η διαθεσιμότητα των επαγγελματικών τηλεσκοπίων δεν είναι αρκετή για να τις παρακολουθήσει. Από την άλλη πλευρά, πολλοί ερασιτέχνες με μικρά τηλεσκόπια (με τυπικές διαμέτρους από 15-60 εκ) και επαρκή σύγχρονο εξοπλισμό και λογισμικό μπορούν να παρακολουθήσουν αυτές τις αλλαγές καθημερινά (εντός του εύρους 360-900 nm). Οι παρατηρήσεις τους και οι καταγραφές τους είναι συνεχείς και δεν είναι ασυνήθιστο να κινητοποιήσουν επαγγελματικές παρατηρήσεις σε περιπτώσεις εξαιρετικά σπάνιων και σημαντικών γεγονότων.

Οι ερασιτέχνες είναι σε θέση να καταγράφουν τη δομή και την εξέλιξη των ατμοσφαιρικών χαρακτηριστικών, όπως διαταραχές μεγάλης κλίμακας, δίνες, καταιγίδες και πολλά άλλα φαινόμενα. Η φωτομετρική παρακολούθηση αστρικών αποκρύψεων από τους πλανήτες μπορεί να αποκαλύψει χωρικές/χρονικές ατμοσφαιρικές διαφοροποιήσεις. Επιπλέον, η συνεχής ερασιτεχνική παρακολούθηση οδήγησε στην ανακάλυψη προσκρούσεων μετεωροειδών (fireballs) στην ατμόσφαιρα του Δία, οι οποίες παρέχουν πληροφορίες όχι μόνο για την βαρυτική επίδραση του πλανήτη αλλά και για τις ιδιότητες των προσκρουόντων σωμάτων.

Έτσι, ο συντονισμός και η επικοινωνία μεταξύ των επαγγελματιών και των ερασιτεχνών κρίνεται ιδιαίτερα σημαντική. Παρουσιάζουμε παραδείγματα τέτοιων συνεργασιών όπου: α) οργανώνουν συστηματικές παρατηρήσεις και βάσεις δεδομένων σε διαφορετικά μήκη κύματος, β) εξετάζουν τη μεταβλητότητα των ατμοσφαιρικών χαρακτηριστικών του Δία (ομάδα JUPOS) και του Κρόνου, γ) παρέχουν με βάση επαγγελματικές και κυρίως ερασιτεχνικές παρατηρήσεις από τη Γη, την αναγκαία χωρική και χρονική ανάλυση των χαρακτηριστικών που θα παρατηρηθούν από την αποστολή Juno, δ) διερευνούν τις βίντεο-παρατηρήσεις του Δία για να ανιχνεύσουν προσκρούσεις μικρών αντικειμένων, ε) οργανώνουν εκστρατείες παρατήρησης αποκρύψεων.

Μπορείτε να δείτε το κείμενο της εργασίας (αρχείο .pdf).

Μπορείτε επίσης να παρακολουθήσετε την παρουσίαση εδώ:




Συμμετοχή στο συνέδριο FM14 της Γενικής Συνέλευσης της IAU 2018

Η Διεθνής Αστρονομική Ένωση (International Astronomical Union) είναι η μεγαλύτερο ένωση επαγγελματιών αστρονόμων εκπροσωπώντας σχεδόν το σύνολό τους από όλες τις χώρες. Η Γενική Συνέλευση της πραγματοποιείται κάθε τρία χρόνια και παράλληλα με αυτή διεξάγεται μια σειρά συνεδρίων. Φέτος, η 30η Γενική Συνέλευση πραγματοποιήθηκε τέλη Αυγούστου στη Βιέννη της Αυστρίας, και ανάμεσα στα συνέδρια ήταν και η συνάντηση πάνω στο “ρόλο της IAU στην παγκόσμια διάδοση της αστρονομίας, οι τελευταίες προκλήσεις και γεφυρώνοντας διαφορετικές κοινότητες” (Focus Meeting 14 on IAU’s role on global astronomy outreach, the latest challenges and bridging different communities; 23 Αυγούστου 2018).

Ο ΣΕΑ συμμετείχε σε αυτό το συνέδριο με μία παρουσίαση σε μορφή αφίσας (η οποία παρουσιάστηκε ηλεκτρονικά) με τίτλο “Ένα παράδειγμα ανάπτυξης νέων συνεισφέροντων στην Αστρονομία”. Ουσιαστικά αυτό που παρουσιάζεται συνολικά σε αυτή την εργασία είναι το αποτέλεσμα της εμπειρίας που αποκομίσαμε από την διεξαγωγή του κύκλου εργαστηρίων παρατηρησιακής Αστρονομίας, που διοργανώθηκε το 2014-2015 (θεματικοί μήνες Ηλίου, μεταβλητών άστρων, κομητών, πλανητών, τεχνητών αντικειμένων, διαττόντων αστέρων).

Μπορείτε να δείτε την ηλεκτρονική παρουσίαση του συνεδρίου καθώς και την προδημοσίευση της εργασίας (arXiv:1810.04562).

Ακολουθούν ο τίτλος, συγγραφείς, και η περίληψη της εργασίας:

“A paradigm to develop new contributors to Astronomy”

G. Maravelias, E. Vourliotis, K. Marouda, I. Belias, E. Kardasis, P. Papadeas, J. D. Strikis, E. Vakalopoulos, O. Voutyras

One of the most regular activities of amateur clubs is scientific outreach, a paramount channel to disseminate scientific results. It is typically performed through talks given by both experts (professional astronomers) and non-experts to a diverse audience, including amateur astronomers. However, this is a rather passive, one-way, approach. The advance of technology has provided all the tools that can help the audience/amateurs to become more active in the scientific output. What is often missing is the proper guidance. To address that within the Greek amateur community the Hellenic Amateur Astronomy Association materialized a training program (free-of-charge and open-accessed) to develop scientific thought and the practical capabilities for amateurs to produce valuable results. The program ran from November 2014 to May 2015 focusing each session (month) to: the Sun, variable stars, comets, planets, artificial satellites, meteors. A professional and/or an experienced amateur astronomer was leading each session consisting of a theoretical part (highlights of the field, necessary observational techniques) and a hands-on part (observations and data analysis). At least 50 unique participants gained significant experience by following parts or the complete program.




Συμμετοχή ΣΕΑ στο Ευρωπαϊκό Συνέδριο Πλανητικής Επιστήμης 2018

Η κάτωθι  αφίσα αποτελεί την συμμετοχή μας στο Ευρωπαϊκό Συνέδριο Πλανητικής Επιστήμης 2018 στο Βερολίνο. Παρουσιάστηκε στην σχετική συνεδρία συνεργασίας Επαγγελματιών-Ερασιτεχνών Αστρονόμων. Αποτελεί μέρος μιας μεγαλύτερης εργασίας που ετοιμάζουμε πάνω στις μακροπρόθεσμες μεταβολές στο προφίλ του πλανήτη Δία. Για να το κατεβάσετε σε πλήρη ανάλυση επιλέξτε το αρχείο .pdf

EPSC2018JupiterBeltsCH4_5years_KardasisTakoudi




Καμπύλη φωτός του ΕΕ Κηφέα από την έκλειψη του 2014

Στα πλαίσια του 9ου Πανελλήνιου Συνεδρίου Ερασιτεχνικής Αστρονομίας (Σπάρτη 9-11 Οκτωβρίου, 2015) παρουσιάσαμε τα αποτελέσματα της ανάλυσής μας από παρατηρήσεις των μελών του ΣΕΑ στο σύστημα ΕΕ Κηφέα, κατά την διάρκεια της έκλειψής του 2014.

Τίτλος: “Καμπύλη φωτός του ΕΕ Κηφέα από την έκλειψη του 2014”

Συγγραφείς: Γ. Μαραβέλιας, Ε. Βουρλιώτης, Κ. Μαρούδα, Ε. Καρδάσης, Ι.-Μ. Στρίκης

Περίληψη: “Το ΕΕ Κηφέα αποτελεί ένα εκλειπτικό σύστημα με περίοδο περίπου 5.5 ετών, με την έκλειψη να προκαλείται από ένα αινιγματικό αντικείμενο με τη μορφή δίσκου. Η τελευταία του έκλειψη τον Αύγουστο του 2014 αποτέλεσε μια ακόμη ευκαιρία για διερεύνηση των ιδιοτήτων του. Παρουσιάζουμε τις ψηφιακές (CCD) φωτομετρικές παρατηρήσεις στο φωτομετρικό φίλτρο (V), που μας επιτρέπουν να παράγουμε την καμπύλη φωτός κατά την διάρκεια της έκλειψης του 2014. Από την ανάλυσή μας προκύπτει ότι η έκλειψη κράτησε συνολικά 40 ± 3 μέρες ξεκινώντας στις 30 Ιουλίου 2014. Το σύστημα παρουσιάζει μια συνολική απώλεια 0.655 ± 0.025 mag από την μέση τιμή 10.826 mag που βρίσκουμε εκτός έκλειψης. Παρατηρούμε επίσης το σχηματισμό ενός πλατό στο ελάχιστο της έκλειψης (11.481 mag) της τάξης των 5 ημερών, με κέντρο τις 23 Αυγούστου 2014. Συζητάμε περαιτέρω τα αποτελέσματά μας καθώς και την μορφή της ασύμμετρης καμπύλης φωτός σε σχέση με τις προηγούμενες εκλείψεις.”

EE Cep light curve 2014

Καμπύλη φωτός του ΕΕ Κηφέα κατά την διάρκεια της έκλειψης του 2014.

Ολόκληρο το κείμενο της εργασίας (pdf)




Παρουσίαση στο EPSC 2013 για ψηφιακές παρατηρήσεις πλανητών κατά την διάρκεια της ημέρας

Κατά την διάρκεια του European Planetary Science Congress 2013 (8-13 Σεπτεμβρίου, 2013, Λονδίνο, Ηνωμένο Βασίλειο) παρουσιάστηκε (σε μορφή αφίσας) η παρακάτω εργασία:

Digital daylight observations of the planets with small telescopes

Emmanuel (Manos) I. Kardasis

Abstract
Planetary atmospheres are extremely dynamic, showing a variety of phenomena at different spatial and temporal scales, therefore continuous monitoring is required. Amateur astronomers have provided the astronomical community with a great amount of observations, some of which are unique, made under difficult observational conditions. When the planets are close to the sun, observations can only be made either in twilight or in broad daylight. The use of digital technology in recent years has made feasible daytime planetary observing programs. In this work we present the methodology and some results of digital daylight observations (DDO) of planets obtained with a small telescope (11inches, 0.28 m). This work may motivate more observers to digitally observe the planets during the day especially when this can be important and unique.

Μπορείτε να βρείτε την εργασία είτε τοπικά από το site μας (αρχείο .pdf), είτε από το ίδιο το EPSC site (2013, EPSC, 8, 795).




Παρουσίαση στο 8ο ΠΣΕΑ για παρατηρήσεις πλανητών κατά την διάρκεια της ημέρας

Η εργασία αυτή παρουσιάστηκε στο 8ο Πανελλήνιο Συνέδριο Ερασιτεχνικής Αστρονομίας στη Θάσο (11 – 13 Οκτωβρίου 2013), και αποτελεί μια επέκταση της δουλειάς που παρουσιάστηκε το European Planetary Science Congress 2013 (Λονδίνο).

Ψηφιακές παρατηρήσεις πλανητών κατά την διάρκεια της ημέρας

Eμμανουήλ Kαρδάσης

Περίληψη
H καταγραφή των πλανητών αποτελεί πάντα μια ιδιαίτερη, και πολλές φορές δύσκολη, διαδικασία λόγω της θέσης τους στον ουράνιο θόλο. Οι εσωτερικοί πλανήτες βρίσκονται φαινομενικά κοντά στον Ήλιο για μεγάλες περιόδους. Επίσης, οι πλανήτες με ατμόσφαιρες παρουσιάζουν δυναμικά και ταχέως εξελισσόμενα φαινόμενα τόσο στο χρόνο όσο και στη θέση τους. Επομένως, απαιτείται η συνεχής παρακολούθησή τους που καλύπτεται σε μεγάλο βαθμό από τις παρατηρήσεις ερασιτεχνών αστρονόμων, ορισμένες από τις οποίες είναι μοναδικές. Παραδοσιακά οι παρατηρήσεις αυτές πραγματοποιούνται με τον Ήλιο κάτω από τον ορίζοντα με αποτέλεσμα όταν οι οι πλανήτες είναι φαινομενικά κοντά στον Ήλιο να υπάρχει ένα παρατηρησιακό κενό. Ωστόσο, η χρήση της ψηφιακής τεχνολογίας τα τελευταία χρόνια έχει κάνει εφικτή την καταγραφή τους ακόμα και με τον Ήλιο πάνω από τον ορίζοντα, στο φως της ημέρας. Σε αυτή την εργασία παρουσιάζονται η μεθοδολογία και ενδεικτικά αποτελέσματα ψηφιακών ημερήσιων παρατηρήσεων (Ψ.Η.Π., Digital Daylight Observations DDO) των πλανητών με ένα ερασιτεχνικό τηλεσκόπιο (11ίντσες ή 0,28 μ.). Σκοπός της είναι να αποτελέσει κίνητρο για παρατήρηση κατά τη διάρκεια της ημέρας ειδικά όταν αυτό μπορεί να είναι σημαντικό και μοναδικό.

Μπορείτε να δείτε το κείμενο της εργασίας (αρχείο .pdf).

Μπορείτε επίσης να παρακολουθήσετε την παρουσίαση εδώ:




Συμμετοχή ΣΕΑ στο 11o Ελληνικό Αστρονομικό Συνέδριο (Αθήνα)

Το 11ο Ελληνικό Αστρονομικό Συνέδριο έγινε στην Αθήνα, από τις 8 έως τις 12 Σεπτεμβρίου 2013. Πρόκειται για το συνέδριο των Ελλήνων επαγγελματιών αστρονόμων. Ο ΣΕΑ συμμετείχε σε αυτό με την παρακάτω αφίσα. Το θέμα ήταν “Η ανάγκη της συνεργασίας επαγγελματιών-ερασιτεχνών στην παρατήρηση των γιγάντων πλανητών”.

Επίσης, μπορείτε να βρείτε την αφίσα και σε μορφή pdf.




Το 5ο Πανελλήνιο Συνέδριο Ερασιτεχνικής Αστρονομία – Δ: Εργαστήριο Ηλιακής παρατήρησης

Το 5ο Πανελλήνιο Συνέδριο Ερασιτεχνικής Αστρονομίας.

Τα γεγονότα και η αποτίμηση.

(Πάτρα – 5-7/10/2007)

Ιάκωβος Μάριος Στρίκης

Δ. Δύο ώρες παρουσιάζοντας την Ηλιακή παρατήρηση στο Workshop του 5ου Πανελληνίου Συνεδρίου Ερασιτεχνικής Αστρονομίας (Π.Σ.Ε.Α).

Μία χαρακτηριστική εικόνα από την παρουσίαση του θέματος της Ηλιακής παρατήρησης στο 5ο Πανελλήνιο Συνέδριο Ερασιτεχνικής Αστρονομίας. (φωτ. Ιάκωβος Στρίκης)

Εικόνα 1: Μία χαρακτηριστική εικόνα από την παρουσίαση του θέματος της Ηλιακής παρατήρησης στο 5ο Πανελλήνιο Συνέδριο Ερασιτεχνικής Αστρονομίας. (φωτ. Ιάκωβος Στρίκης)

Αρκετά χρόνια τώρα ονειρευόμασταν συνέδρια που όχι μόνο θα περιείχαν τις κλασσικές παρουσιάσεις ενός συνεδρίου αλλά και μια πιο προχωρημένη μορφή με τα γνωστά από τα συνέδρια του εξωτερικού WORKSHOP. Δυο χρόνια πριν, στο 4ο Π.Σ.Ε.Α. κατά την διάρκεια της καθιερωμένης συνέλευσης των Δ.Σ οι εκπρόσωποι του Συλλόγου Ερασιτεχνικής Αστρονομίας (Σ.Ε.Α) είχαν προτείνει την δημιουργία αυτών για τα επόμενα συνέδρια καθώς θεωρήσαμε πως κάτι τέτοιο θα ήταν η φυσική εξέλιξη ενός τέτοιου θεσμού.

Δεν είναι δυνατόν να ειπωθεί κάτι λιγότερο παρά συγχαρητήρια στην διοργανωτική επιτροπή του συνεδρίου για αυτήν την τομή, καθώς τα workshop έγιναν πραγματικότητα.

Ο συγγραφέας λοιπόν, κλήθηκε να συμμετάσχει ώστε έτσι να μεταφέρει την εμπειρία του λόγω της συστηματικής ενασχόλησής του με το αντικείμενο και να παρουσιάσει σε ερασιτέχνες αστρονόμους το πόσο εφικτή αλλά και χρήσιμη είναι η παρατήρηση με πενιχρό εξοπλισμό.

Η εμπειρία ήταν απίστευτη καθώς υιοθετήθηκε η τεχνική του…”πηγαδιού” για την μεταφορά των εμπειριών στους συναδέλφους ερασιτέχνες. Η τεχνική αυτή βασίζεται στην πολύ απλή λογική που λέει πως ότι γίνεται στην διάρκεια ενός διαλείμματος αυτό μεταφέρεται και μέσα στην αίθουσα που διεξάγεται και το workshop. Έτσι λοιπόν πέρασαν δυο ώρες συζήτησης με τους παριστάμενους όσον αφορά την δική τους εμπειρία επάνω στην Ηλιακή Παρατήρηση, το πόσο επηρεάζει ο Ήλιος την ζωή πάνω στον πλανήτη Γη αλλά και σε ποίους τομείς οι ερασιτέχνες μπορούν να συμβάλουν στην επιστημονική γνώση.

Ο γράφων πιστεύει πως ο μόνος τρόπος για να διαπιστωθεί το ποσοστό επιτυχίας των workshop είναι η αναμονή ώστε να φανεί το πόσοι από τους συμμετέχοντες θα ασχοληθούν πραγματικά με το αντικείμενο για το οποίο πληροφορήθηκαν κατά διάρκεια τους.




Το 5ο Πανελλήνιο Συνέδριο Ερασιτεχνικής Αστρονομία – Γ: Εισηγήσεις Κυριακής 7 Οκτωβρίου 2007 και συναντήσεις

Το 5ο Πανελλήνιο Συνέδριο Ερασιτεχνικής Αστρονομίας.

Τα γεγονότα και η αποτίμηση.

(Πάτρα – 5-7/10/2007)

Γ. Η Κυριακή 7 Οκτωβρίου 2007 και …συναντήσεις με αξιοσημείωτους ανθρώπους.

Καρδάσης Μάνος – Μαραβέλιας Γρηγόρης – Στέλλας Ιάκωβος

Ομιλίες Κυριακής 7ης Οκτ. 2007.

1. Ροσσολάτος Αντώνιος – Ζωντανή παρατήρηση του σύμπαντος μέσω internet.

Ο Αντώνης Ροσσολάτος παρουσιάζει το πρωτοποριακό σχέδιό του. (φωτ. Μάνος Καρδάσης - Ένθετη: Ιάκωβος Στρίκης)

Εικόνα 1: Ο Αντώνης Ροσσολάτος παρουσιάζει το πρωτοποριακό σχέδιό του. (φωτ. Μάνος Καρδάσης – Ένθετη: Ιάκωβος Στρίκης)

Η ομιλία αυτή αφορούσε την παρουσίαση ενός ρομποτικού τηλεσκοπίου διαμέτρου 14″ εξοπλισμένο με CCD κάμερα, το οποίο έχει στηθεί έτσι ώστε να επιτρέπει την πρόσβαση μέσω δικτύου. Αποτελεί μια πρωτότυπη ιδέα λειτουργίας ενός ιδιόκτητου αστεροσκοπείου με δυνατότητα χρήσης από απόσταση και από άλλους που πιθανά δεν διαθέτουν κάποιο αστρονομικό όργανο. Πολύ καλή παρουσίαση του θέματος και με πολλές προοπτικές εξέλιξης.

2. Μαυρομμάτης Κωνσταντίνος – Μικρό χρονικό της διαστημικής εποχής μας. Τηλεπικοινωνιακοί δορυφόροι.

Δυστυχώς η συγκεκριμένη ομιλία δεν μπόρεσε να πραγματοποιηθεί λόγω της απόλυτα δικαιολογημένης, απουσίας του ομιλητή.

3. Καραγκιοζίδης Πολυχρόνης – Επιστήμη και παραεπιστήμη – Τεκμηρίωση με αναφορά στο έργο του Κέπλερ.

Η παρουσίαση του εξαιρετικά ενδιαφέροντος αυτού θέματος. (φωτ. Μάνος Καρδάσης)

Εικόνα 2: Η παρουσίαση του εξαιρετικά ενδιαφέροντος αυτού θέματος. (φωτ. Μάνος Καρδάσης)

Ένα από τα μεγάλα ερωτήματα της επιστήμης αποτελεί ο ίδιος ο ορισμός της, δηλαδή το τι είναι η επιστήμη. Ο ομιλητής παρουσίασε το κεφαλαιώδες αυτό ερώτημα διατυπώνοντας και ένα ορισμό του τι είναι επιστήμη μέσα από τους προβληματισμούς, τις αντιφάσεις και τις ανησυχίες της ζωής του Κέπλερ. Μια καλή και ισορροπημένη παρουσίαση του θέματος με το καλύτερο δυνατό τρόπο. Από τις ομιλίες που κέντρισαν το κοινό και τον… χρόνο.

4. Βέργος Ιωάννης – Η αστρονομική σχέση των πυραμίδων.

Ούτε η συγκεκριμένη ομιλία πραγματοποιήθηκε τελικά για άγνωστους λόγους.

5. Κουλουμβάκος Αθανάσιος – Μέθοδοι προσδιορισμού του 11ετούς ηλιακού κύκλου και άλλων περιοδικοτήτων με τη χρήση υπολογιστικού προγράμματος (matlab).

Η πολύ ενδιαφέρουσα παρουσίαση του κ. Κουλουμβάκου. (Φωτ. Μάνος Καρδάσης)

Εικόνα 3: Η πολύ ενδιαφέρουσα παρουσίαση του κ. Κουλουμβάκου. (Φωτ. Μάνος Καρδάσης)

Παρουσίαση μιας μεθοδολογίας υπολογισμού περιοδικοτήτων στον ενδεκαετή Ηλιακό κύκλο χρησιμοποιώντας παρατηρήσεις από μεγάλες βάσεις δεδομένων. Η επεξεργασία και η δοκιμή των αλγορίθμων έδειξε ότι το πρόγραμμα λειτουργεί σωστά, ώστε να είναι χρήσιμο για μελέτη και άλλων περιοδικών φαινομένων. Αν και τεχνικό το θέμα παρουσιάστηκε επαρκώς και απόλυτα κατανοητά.

6. Τομπουλίδης Χαρίτων – Το χρώμα των αστεριών και οι μαθητές του νηπιαγωγείου και του δημοτικού.

Η ομιλία του κ. Τομπουλίδη. (φωτ. Μάνος Καρδάσης)

Εικόνα 4: Η ομιλία του κ. Τομπουλίδη. (φωτ. Μάνος Καρδάσης)

Μια ομιλία – παρουσίαση του εκπαιδευτικού έργου του ομιλητή με τα παιδιά του νηπιαγωγείου και του δημοτικού. Δράσεις και ομιλίες για τα θέματα της αστρονομίας με τρόπο προσιτό και ενδιαφέροντα για τους μικρούς μαθητές. Τέτοιες παρουσιάσεις είναι σημαντικές μια και εκπαιδεύουν τα παιδιά στα θέματα της αστρονομίας και κατ’ επέκταση εκκολάπτουν την καινούργια γενιά των ερασιτεχνών και όχι μόνο αστρονόμων.

7. Στέλλας Ν. Ιάκωβος – Ο ρυθμός μείωσης της νότιας πολικής επικάλυψης του πλανήτη Άρη κατά την διάρκεια των περιηλιακών αντιθέσεων 2003και 2005 και η σχέση αυτού με τα στοιχεία του παρελθόντος.

Η παρουσίαση του θέματος που αφορούσε την συρρίκνωση της Νότιας Πολικής Επικάλυψης του πλανήτη Άρη. (φωτ. Μάνος Καρδάσης - Ένθετη: Ιάκωβος Στρίκης)

Εικόνα 5: Η παρουσίαση του θέματος που αφορούσε την συρρίκνωση της Νότιας Πολικής Επικάλυψης του πλανήτη Άρη. (φωτ. Μάνος Καρδάσης – Ένθετη: Ιάκωβος Στρίκης)

Το θέμα της ομιλίας ήταν ρυθμός συρρίκνωσης της Νότιας Πολικής Επικάλυψης του Άρη, από παρατηρήσεις Ελλήνων ερασιτεχνών. Παρουσιάστηκε με μεγάλη σαφήνεια (αν και δύσκολο θέμα) η μεθοδολογία της ανάλυσης και τα αποτελέσματα. Η εργασία αυτή αποτελεί δείγμα της μελέτης που μπορεί να πραγματοποιηθεί από τους σημερινούς ερασιτέχνες αστρονόμους με τη βοήθεια της σύγχρονης τεχνολογίας. Ωστόσο πρέπει να τονισθεί ότι ιδιαίτερη προσπάθεια πρέπει να καταβληθεί για την δημιουργία μιας εικόνας – παρατήρησης και ακόμη περισσότερο για την εκπόνηση μιας ανάλογης εργασίας.

8. Χουϊνάβας Ιωάννης – Η χρήση των ηλεκτρονικών υπολογιστών στην ερασιτεχνική αστρονομία.

Ο Ιωάννης Χουϊνάβας παρουσιάζοντας το θέμα του. (φωτ. Μάνος Καρδάσης)

Εικόνα 6: Ο Ιωάννης Χουϊνάβας παρουσιάζοντας το θέμα του. (φωτ. Μάνος Καρδάσης)

Αναφορικά, παρουσίαση των εφαρμογών στην αστρονομία των ηλεκτρονικών υπολογιστών.

Ένας φόρος τιμής σε ένα εργαλείο που πια έγινε και στην αστρονομία η…προέκταση των αισθητηρίων μας.

9. Νικολουδάκης Νικόλαος – Σταθμός παρατήρησης διαττόντων αστέρων “Fire in the sky“.

Το εξαιρετικά ενδιαφέρον θέμα της παρατήρησης των διαττόντων από τον κ. Νικολουδάκη. (φωτ. Μάνος Καρδάσης)

Εικόνα 7: Το εξαιρετικά ενδιαφέρον θέμα της παρατήρησης των διαττόντων από τον κ. Νικολουδάκη.
(φωτ. Μάνος Καρδάσης)

Ένα εξαιρετικά ενδιαφέρον θέμα παρατήρησης διαττόντων με βίντεο που δίνει την δυνατότητα καταγραφής πολλών στοιχείων τους. Έγινε μια προσπάθεια παρουσίασης του συστήματος καταγραφής και επίδειξης κάποιων αποτελεσμάτων αλλά τεχνικά προβλήματα εμπόδισαν την ομαλή διεξαγωγή της σε κάποια σημεία, με αποτέλεσμα να υπάρξουν κάποια κενά. Ωστόσο αποτελεί μία διάταξη που με την κατάλληλη βελτίωση μπορεί να αποδώσει πολλά στον χώρο της παρατήρησης διαττόντων.

10. Καραγκιοζίδης Πολυχρόνης – Φωτορύπανση – επιπτώσεις στο οικοσύστημα και την οικονομία.

Η παρουσίαση του θέματος της φωτορύπανσης. (φωτ. Μάνος Καρδάσης)

Εικόνα 8: Η παρουσίαση του θέματος της φωτορύπανσης. (φωτ. Μάνος Καρδάσης)

Εμπεριστατωμένη παρουσίαση επάνω σε αυτό το κεφαλαιώδες θέμα. Ο ομιλητής έχοντας ερευνήσει το θέμα επαρκώς προχώρησε σε μία τεκμηρίωση η οποία για πρώτη φορά μάλλον τοποθετεί αυτό το σοβαρότατο ζήτημα, ποιότητας ζωής εν τέλει, στην σωστή του βάση. Μία πολύ ενδιαφέρουσα τοποθέτηση.

11. Βούλγαρης Αριστείδης – Η φασματοσκοπική ανάλυση της φωτορύπανσης.

Ο Αριστείδης Βούλγαρης κατά την διάρκεια της παρουσίασής του. (φωτ. Μάνος Καρδάσης)

Εικόνα 9: Ο Αριστείδης Βούλγαρης κατά την διάρκεια της παρουσίασής του. (φωτ. Μάνος Καρδάσης)

Πολύ σημαντική ομιλία σε συμπληρωματική τροχιά με την προηγούμενη και ο ομιλητής με το γνωστό γλαφυρό του ύφος αλλά και με γνώση του θέματος κατάφερε να προβληματίσει το ακροατήριο και να θέσει τα ερωτήματα προς τη σωστή κατεύθυνση.

12. Μουσσάς Ξενοφώντας – Ο μηχανισμός των Αντικυθήρων.

Ο καθηγητής κ. Μουσσάς καταθέτοντας τα αποτελέσματα της έρευνας σε σχέση με τον υπολογιστή των Αντικυθήρων. (φωτ. Μάνος Καρδάσης - Ένθετη: Ιάκωβος Στρίκης)

Εικόνα 10: Ο καθηγητής κ. Μουσσάς καταθέτοντας τα αποτελέσματα της έρευνας σε σχέση με τον υπολογιστή των Αντικυθήρων. (φωτ. Μάνος Καρδάσης – Ένθετη: Ιάκωβος Στρίκης)

Η συγκεκριμένη παρουσίαση ήταν μία από τις αποκαλύψεις αυτού του συνεδρίου!

Ο ομιλών, δάσκαλος, καθηγητής στο πανεπιστήμιο Αθηνών, μέσα στο χρονικό διάστημα που διήρκεσε η ομιλία του, μας ταξίδεψε στα, από πολλούς ακόμη, ανεξερεύνητα τοπία της επιστήμης της αρχαιότητας. Ο μηχανισμός των Αντικυθήρων, βρίσκεται εδώ και καιρό υπό την επιστημονική εποπτεία του κ. Μουσσά, όπως και αυτής του κ. Ιωάννη Σειραδάκη, καθηγητή του Α.Π.Θ!

Μπορούμε να είμαστε σίγουροι, ότι το μυστήριο που καλύπτει αυτόν τον απίστευτο μηχανισμό του 2ου Π.Χ αιώνα αρχίζει να υποχωρεί μπροστά σε έναν επιτυχημένο συνδυασμό τεχνολογίας και επιστήμης και κυρίως την ευφυή εφαρμογή τους από τους δύο εξαίρετους επιστήμονες που προαναφέραμε.

Δεν θα έπρεπε όμως να παραλείψουμε να αναφερθούμε σε ένα από τα κυριότερα κομμάτια ενός συνεδρίου, τις συναντήσεις! Είχαμε την ευκαιρία και την χαρά να συναντήσουμε και πάλι φίλους και συνεργάτες από την Πανελλήνια οικογένεια της Ερασιτεχνικής Αστρονομίας και όχι μόνο.

Η επόμενη εικόνα είναι αφιερωμένη σε αυτές τις συναντήσεις.

Στις συναντήσεις με…αξιοσημείωτους ανθρώπους.

Οι συναντήσεις του Σ.Ε.Α με αξιοσημείωτους ανθρώπους.

Εικόνα 11: Οι συναντήσεις του Σ.Ε.Α με αξιοσημείωτους ανθρώπους. 1) Ο Σύλλογος Ερασιτεχνικής Αστρονομίας και φίλοι μπροστά από τα εκθέματα των μελών του Συλλόγου μας. Από αριστερά προς τα δεξιά: Ιάκωβος Στρίκης, Τζιοβάννι Παλμιέρι και Σοφία Λεμονή, Κωνσταντίνος Εμανουηλίδης, Γρηγόρης Μαραβέλιας, Λίνα Τσουκάπα, Γιώργος Πιστικούδης, Ιάκωβος Στέλλας, Αντωνία Κονταξή, Μάνος Καρδάσης, Δημήτρης Στουραίτης, Frederick N. Ley. (φωτ. Frederick N. Ley) 2-3) Η συνάντησή μας με τον κ. Ιωάννη Σειραδάκη (καθ. Α.Π.Θ) είναι πάντοτε έναυσμα για πολύ ενδιαφέρουσες συζητήσεις και ανταλλαγές απόψεων. Αυτήν την φορά είχαμε την εξαιρετική ευκαιρία να γνωρίσουμε επίσης τον καθηγητή του Πανεπιστημίου Αθηνών κ. Ξενοφώντα Μουσσά [δεξιά στην εικόνα (3)]. (φωτ. Μάνος Καρδάσης) 4) Η συνάντηση του προέδρου του Συλλόγου μας Γρηγόρη Μαραβέλια με τον φίλο μας και μέλος του Σ.Ε.Α και του Ομίλου Φίλων Αστρονομίας (Ο.Φ.Α) Γιώργο Πιστικούδη. (φωτ. Ιάκωβος Στρίκης) 5) Ο εξαίρετος αστροφωτογράφος Γιώργος Ταρσούδης. (φωτ. Μάνος Καρδάσης) 6) Η συνάντηση με τον φίλο μας Δημήτρη Πρασσόπουλο Πρόεδρο του Σ.Ε.Α.Θ. (φωτ. Μάνος Καρδάσης.)

Η εκπληκτική ομάδα, στην οποία οφείλουμε ένα μεγάλο ευχαριστώ για την διοργάνωση του καλύτερου ίσως συνεδρίου από την ίδρυση του θεσμού. (φωτ. Ιάκωβος Στρίκης)

Εικόνα 12: Η εκπληκτική ομάδα, στην οποία οφείλουμε ένα μεγάλο ευχαριστώ για την διοργάνωση του καλύτερου ίσως συνεδρίου από την ίδρυση του θεσμού. (φωτ. Ιάκωβος Στρίκης)




Το 5ο Πανελλήνιο Συνέδριο Ερασιτεχνικής Αστρονομία – Β: Εισηγήσεις Σαββάτου 6 Οκτωβρίου 2007

Το 5ο Πανελλήνιο Συνέδριο Ερασιτεχνικής Αστρονομίας.

Τα γεγονότα και η αποτίμηση.

(Πάτρα – 5-7/10/2007)

Καρδάσης Μάνος – Μαραβέλιας Γρηγόρης – Στέλλας Ιάκωβος

Β. Οι Εισηγήσεις του Σαββάτου 6 Οκτωβρίου 2007.

1. Ηροδότου Κωνσταντίνος – Το βλέμμα και το κοίτασμα. Η ιστορική εκλειπτική της ουράνιας παρατήρησης.

Ο Κωνσταντίνος Ηροδότου, η φιλοσοφία συναντά την αστρονομία! (φωτ. Μάνος Καρδάσης)

Εικόνα 1: Ο Κωνσταντίνος Ηροδότου, η φιλοσοφία συναντά την αστρονομία! (φωτ. Μάνος Καρδάσης)

Ο κ. Κωνσταντίνος Ηροδότου, πιστός στην διαδικασία της εσωτερικής θεώρησης με βαθιές ποιητικές ρίζες και φιλοσοφική οξύνοια, μας έκανε και αυτήν την φορά ένα πολύτιμο δώρο, αντιστρέφοντας την φορά του τηλεσκοπίου, αφυπνίζοντάς μας ως προς την απόλυτο τιμή του… “παρατηρείν” ως διαδικασία του…”ειδέναι”. Αναμένουμε με εξαιρετικό ενδιαφέρον την συνέχεια.

2. Πιερράτος Θεόδωρος – Μία πρόταση καινοτόμου διδακτικής προσέγγισης της αστρονομίας σε μαθητές γυμνασίου και λυκείου, μέσα από σχολικά προγράμματα περιβαλλοντικής εκπαίδευσης.

Ο εκπαιδευτικός κ. Πιερράτος στο βήμα. (φωτ. Μάνος Καρδάσης)

Εικόνα 2: Ο εκπαιδευτικός κ. Πιερράτος στο βήμα. (φωτ. Μάνος Καρδάσης)

Η συγκεκριμένη ομιλία αποτελεί ένα εξαιρετικό παράδειγμα του τι μπορεί να πραγματοποιηθεί σε ένα σχολείο αν υπάρχει μεράκι και αγάπη για μάθηση από την πλευρά των μαθητών και για αυτήν καθ’ αυτήν την εκπαίδευση από την πλευρά των καθηγητών. Στην συγκεκριμένη περίπτωση αναπτύχθηκαν διάφορα θέματα παρατηρησιακού, μάλιστα, ενδιαφέροντος (με συμμετοχή στις παρατηρήσεις των ίδιων των μαθητών), που διδάσκουν τόσο έννοιες της Αστρονομίας όσο και εφαρμογές αυτών στο ευαίσθητο θέμα του Περιβάλλοντος. Αποτελεί ένα παράδειγμα άξιο προς μίμηση.

3. Πανίτσας Κυριάκος – Μελέτη και κατασκευή συστήματος μέτρησης ατμοσφαιρικών παραμέτρων που επηρεάζουν τη διενέργεια αστρονομικών παρατηρήσεων και μετρήσεων.

Ο ομιλητής κατά την διάρκεια της παρουσίασης. (φωτ. Μάνος Καρδάσης)

Εικόνα 3: Ο ομιλητής κατά την διάρκεια της παρουσίασης. (φωτ. Μάνος Καρδάσης)

Πρόκειται για μια τεχνική παρουσίαση μελέτης και κατασκευής ενός μετεωρολογικού σταθμού, που σε πρώτο στάδιο δείχνει να λειτουργεί επαρκώς αλλά προφανώς απαιτείται περαιτέρω εργασία για να βαθμονομηθεί και να αυτοματοποιηθεί. Χρήσιμη προσθήκη μια και οι μετεωρολογικές συνθήκες είναι αυτές που καθορίζουν σε μεγάλο βαθμό τις αστρονομικές παρατηρήσεις.

4. Γιαννακόπουλος Νίκος – Προσομοιωτής ουράνιου θόλου.

Η παρουσίαση της εντυπωσιακής κατασκευής - διάταξης, προσομοιωτή ουρανίου θόλου. (φωτ. Μάνος Καρδάσης)

Εικόνα 4: Η παρουσίαση της εντυπωσιακής κατασκευής – διάταξης, προσομοιωτή ουρανίου θόλου. (φωτ. Μάνος Καρδάσης)

Ένα ακόμη παράδειγμα ενεργής διδασκαλίας που στοχεύει στην μελέτη φαινομένων καθώς και την κατασκευή. Πρόκειται για μια πρωτότυπη διάταξη η οποία παρακολουθεί την διαδρομή του Ηλίου στον Ουρανό.

5. Βούλγαρης Αριστείδης – Πειραματικές διατάξεις και παρατηρήσεις κατά την διάρκεια της ολικής έκλειψης Ηλίου στις 29 Μαρτίου 2006 στο Καστελόριζο.

Η χαρακτηριστική φιγούρα του Άρη Βούλγαρη...επί το έργον. (φωτ. Ιάκωβος Στρίκης)

Εικόνα 5: Η χαρακτηριστική φιγούρα του Άρη Βούλγαρη…επί το έργον. (φωτ. Ιάκωβος Στρίκης)


Ο ομιλητής παρουσίασε την θεωρία και την κατασκευή διατάξεων που χρησιμοποίησε για να φωτογραφίσει τον Ήλιο σε συγκεκριμένα μήκη κύματος όπως την γραμμή του Σιδήρου ΧΙV – Fe 14, την Xρωμόσφαιρα, ολικό φως. Πέρα από την χρησιμότητα αυτών των εικόνων η οποία ομολογουμένως είναι επιστημονικά αξιοσημείωτη δεν θα έπρεπε να παραβλέψουμε την μεγάλη εμπειρία του ομιλητή, στην κατασκευή επιστημονικών οργάνων παρατήρησης.

6. Στρίκης Ιάκωβος-Μάριος – Καστελόριζο-Λιβύη 2006, υψηλής ανάλυσης λευκό φως, η δομή του στέμματος και η συσχέτιση με τις παρατηρήσεις σιδήρου (Fe), ηλίου (He).

O Ιάκωβος Στρίκης κατά την διάρκεια της ανακοίνωσής του. (φωτ. Μάνος Καρδάσης)

Εικόνα 6: O Ιάκωβος Στρίκης κατά την διάρκεια της ανακοίνωσής του. (φωτ. Μάνος Καρδάσης)

Παρουσίαση των αποτελεσμάτων από την ανάλυση των παρατηρήσεων ερασιτεχνών σε συνδυασμό με αυτά της διαστημοσυσκευής “S.O.H.O.” από την ολική έκλειψη Ηλίου του 2006. Η συγκεκριμένη ομιλία απαιτούσε μια πρότερη εξοικείωση με το αντικείμενο που διαπραγματευόταν, ενώ παράλληλα μπορεί να λειτουργήσει ταυτόχρονα σαν παράδειγμα για το πώς μπορούν να πραγματοποιηθούν μελέτες και να εξαχθούν χρήσιμα συμπεράσματα από ερασιτέχνες αστρονόμους.

7. Κορώνης Γιώργος – Οπτική παρατήρηση-εκτίμηση λαμπρότητας μεταβλητών αστέρων.

Ο Γιώργος Κορώνης αναπτύσσοντας το θέμα του. (φωτ. Ιάκωβος Στρίκης)

Εικόνα 7: Ο Γιώργος Κορώνης αναπτύσσοντας το θέμα του. (φωτ. Ιάκωβος Στρίκης)

Έγινε μια συνοπτική αλλά χρήσιμη θεωρητική εισαγωγή στο θέμα για να περάσει στην συνέχεια ο ομιλητής στην περιγραφή της μεθοδολογίας και της σημασίας της για την παρατήρηση μεταβλητών αστέρων. Μάλλον η ομιλία αυτή δεν θα ‘πρεπε να περιοριστεί σε παρουσίαση αλλά καλό θα ήταν να υπάρχει ίσως παράλληλα ως workshop.

8. Τσάμης Βαγγέλης – Μεθοδολογία, εξοπλισμός, προετοιμασία και αποτελέσματα της προσπάθειας καταγραφής συγκεκριμένων γεγονότων αποκρύψεων αστέρων από αστεροειδείς σε βίντεο, κατά την περίοδο 2005-2007.

Ο Βαγγέλης Τσάμης αναπτύσσοντας την μεθοδολογία παρατήρησης αποκρύψεων. (φωτ. Μάνος Καρδάσης)

Εικόνα 8: Ο Βαγγέλης Τσάμης αναπτύσσοντας την μεθοδολογία παρατήρησης αποκρύψεων. (φωτ. Μάνος Καρδάσης)

Η αναφορά της πραγματοποίησης παρατηρήσεων αποκρύψεων με παρουσίαση της μεθοδολογίας πολύ αναλυτικά. Ιδιαίτερο ενδιαφέρον είχε επίσης η παρουσίαση κάποιων αποτελεσμάτων.

9. Αντωνόπουλος Παναγιώτης – Δημόσια ελληνική αστρονομική εγκυκλοπαίδεια – www.astronomia.gr.

Ο Παναγιώτης Αντωνόπουλος παρουσιάζοντας την δημόσια ελληνική αστρονομική εγκυκλοπαίδεια. (φωτ. Ιάκωβος Στρίκης)

Εικόνα 9: Ο Παναγιώτης Αντωνόπουλος παρουσιάζοντας την δημόσια ελληνική αστρονομική εγκυκλοπαίδεια. (φωτ. Ιάκωβος Στρίκης)

Παρουσίαση της πολύ πετυχημένης ιδέας μια ελληνικής ανοιχτής (στα πλαίσια των wiki) εγκυκλοπαίδειας για την αστρονομία. Αποτελεί μια σημαντική προσπάθεια ανάπτυξης από άτομα τα οποία έχουν πρωτοπορήσει στο χώρο. Ίσως θα έπρεπε να επισημάνουμε ότι η παρουσίαση περιείχε συνεχείς αναφορές σε όρους οι οποίοι φυσικά ήταν στην Αγγλική γλώσσα κάτι το οποίο σίγουρα αποτέλεσε εμπόδιο στην σωστή κατανόηση του εν λόγω πονήματος από το σύνολο των συνέδρων.

10. Κλειδής Στέλλιος – CCD φωτομετρία μεταβλητών άστρων.

Ο Στέλιος Κλειδής, παρουσιάζοντας το θέμα του. (φωτ. Μάνος Καρδάσης)

Εικόνα 10: Ο Στέλιος Κλειδής, παρουσιάζοντας το θέμα του. (φωτ. Μάνος Καρδάσης)

Ομιλία πάνω σε παρατηρήσεις μεταβλητών άστρων και την ανάλυση της καμπύλης φωτός τους σε κάθε περίπτωση. Παρουσίαση ενός καθαρά παρατηρησιακού θέματος συμπληρωματική αυτής του κ. Γιώργου Κορώνη επάνω στην τεχνική παρατήρησης μεταβλητών.

11. Thierry Legault – Ουράνιες συναντήσεις

Εικόνα 11: O Thierry Legault στον εκθεσιακό χώρο. (φωτ. Θανάσης Kουλουμβάκος)

Εικόνα 11: O Thierry Legault στον εκθεσιακό χώρο. (φωτ. Θανάσης Kουλουμβάκος)

Ένας από τους καλύτερους αστροφωτογράφους, παρουσίασε δυστυχώς και πάλι χωρίς ιδιαίτερη αναφορά στα τεχνικά μέσα – μεθοδολογία, μια σειρά από συναρπαστικές εικόνες διαφόρων ουράνιων αντικειμένων και φαινομένων. Χαρακτηριστικό γνώρισμα της εργασίας του είναι ότι φωτογραφίζει τα σπάνια ουράνια φαινόμενα (συνόδους, εκλείψεις).

12. Malin David – Αστρονομική αποτύπωση με έμφαση στην σύγχρονη ψηφιακή επεξεργασία.

Ο David Malin κατά την διάρκεια της εξαίρετης παρουσίασής του. (φωτ. Frederick N. Ley - Ένθετη: Μάνος Καρδάσης.)

Εικόνα 12: Ο David Malin κατά την διάρκεια της εξαίρετης παρουσίασής του. (φωτ. Frederick N. Ley – Ένθετη: Μάνος Καρδάσης.)

Ένας πολύ γνωστός αστρονόμος που οφείλει την φήμη του στις εκπληκτικές αστροφωτογραφίες του, σε μια εποχή που δεν υπήρχαν βέβαια ψηφιακά μέσα και όλα ήταν θέμα της σωστής επεξεργασίας της φωτογραφικής πλάκας. Ανέπτυξε το θέμα της αστροφωτογραφίας εκείνης της εποχής και της προσωπικής του συνεισφοράς στην επεξεργασία, που βέβαια είχε σκοπό να αναδείξει την κρυμμένη πληροφορία της φωτογραφίας. Συνολικά μια αναλυτική παρουσίαση του θέματος από έναν ειδήμονα του είδους.